สารสีจากพืช
สารสี หมายถึง
สีจากพืช เป็นสารเคมีที่มีคุณสมบัติเป็นสีย้อม สกัดจากพืชโดยกรรมวิธีการหมัก การต้ม
หรือกรรมวิธีทางเคมีในปริมาณเล็กน้อย
สารสีในพืชมีโครงสร้างทางเคมีค่อนข้างชัดเจน แบ่งเป็นกลุ่มได้ 4
กลุ่ม คือ คลอโรฟิลล์ (chlorophylls) แคโรทีนอยด์ (carotenoids) ฟลาโวนอยด์ (flavonoids) และคีโนน (quinones)
1. คลอโรฟิลล์
เป็นสารสีเขียวที่มีอยู่มากมายและทั่วไปในพืช บางครั้งใช้ปรุงแต่อาหารและเครื่องดื่ม
2. แคโรทีนอยด์
เช่น สีเหลือง สีส้ม
สีแดง และสีม่วง เช่น
สารสีชนิดปิซิน (bixin) จากคำแสดให้สีส้มและสีม่วง สารสีชนิดโครซิน (crocin) ในหญ้าฝรั่น
กรรณิการ์ และพุดซ้อน
ให้สีเหลือง สีแดง
3. ฟลาโวนอยด์
มีสูตรโครงสร้างพื้นฐานเป็นฟลาโวน (flavone) และฟลาเวน (flavane) ตัวอย่างสารสีฟลาโวนอยด์ ได้แก่
โมริน พบในพรรณไม้วงศ์ Moraceae
หลายชนิด และรูทิน (rutinose) ที่พบในดอกของ Sophora
japonica L.
4.
คีโนน ส่วนมากให้สีเหลืองไปถึงสีแดง
สีย้อมจากพืชอื่น ๆ ที่ไม่ได้อยู่ในกลุ่มข้างต้น ได้แก่ สีน้ำเงินเข้มของคราม (อินดิโก) ได้จากกระบวนการสลายตัวด้วยน้ำของสารอินดิแคนด์ (indicant) ที่ไม่มีจากพรรณไม้สกุล Indigofera และกระบวนการออกซิเดชั่นที่ทำให้เกิดสารอินด็อกซิล ผลึกสีแดงของสารสีบราซิลินเกิดจากกระบวนการออกซิเดชั่นสารบราซิลินซึ่งเป็นสารประกอบฟีนอลิก มีสีขาว พบในเนื้อไม้สกุล Caesalpinia spp. สารเคอร์คูมิน ซึ่งมีลักษณะเป็นเกล็ดสีเหลืองส้ม เป็นสารสีหลักในขมิ้น
โปรดติดตามเรื่องราว วิธีการสกัดสีจากธรรมชาติเพื่อใช้ย้อมผ้า
แล้วพบกับบทความต่อไปนะจ๊ะ
TO BE CONTINUE
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น